Note |
OCR Text: i . ilHe
r iff TfiOTr iiiifflWflrtH i
i i i „.=sPw. t a -- . јл: ,....-,- , .. ,
8TRANA 2 — Jedinstvo, 31 maja 1963.
i Hledjunarodni ziuot: uijesti, komentari, reportaze
Pokretanje masa - osnovni preduvjet socijalistf ckog preobrazaja u italiji
RAZGOVOR S LUIGIJEM LONGOM, ZAMJENIKOM GENERAINOG SEKRETARA KPI
Rim. — Zamjenik general- -
nog tekretara Komunisticke pa-rfij- e
Itatije, Luigi Longo dao e
sltjededi intervju prwisfuvnlci-m- a
itampe:
Pitanje: Koje su osnovne
znadajke talijanskog puta o so-djaliza- m?
Odgovor: Talijanski put u so-djaliza- m,
kako ga mi naziva-mo- ,
proistjece iz spoznaje da
je nuzno usmjeriti borbu radni-Oco- g
i rrarodnog pokreta ne sa-me
prema dubokoj de-mokrats-k-oj
i antimonopolistidkoj obno-v- J
vei i prema korjenitom soci-jalUticTc- om
preobrazaju cjeloku-pn- e
privredne, druStvene i po-Mi- ke
strukture zemlje. Jer —
fcako je naglaSeno u svim osno-vnl- m
dokumentima naSe par-tl- e,
bez takvog preobrazaja ni-- je
mogude osloboditi druStvo
bijde, nepravde i iskoriStava-na- ,
svojstvenih kapitalistidkom
slstemu. Posebice, mi smatra-m- o
da je mogude u danasnjim
medj-unarodni- m i nacionalnim
uvjetima mobilizirati radnidke,
narodne i demokratske snage
i povesti ih u borbu ne samo
za rjeSavanje pitanja koja ih se
neposredno tidu ved i svih odlu-dujud- ih
problema nacionalnog
zivota; moguce je usmjeriti te
snage da postepeno zauzimaju
sve nove poloiaje vlasti i oda-ti- e
postiiu daljnje privredne I
politidke transformacije, pogo-dn- e
da demokraciji dadu nov
sadrzaj i unaprijede druStvo
prema socijalizmu. Jednom ri-je- ju,
drzimo da problemi i po-treb- e
talijanskog druStva pru-zaj- u
Siroko polje za akciju ma-sa
na osnovi koje se mogu ost-vari- ti
Siroke koalicije razliditih
druSrvenih i politickih snaga.
Upravo u borbi za nove putove
privredne I socljalne politike
treba nastojati da se stvore no-v- i
odnosl snaga u zemlji i u po-litidk- im
rasporedima i izvojuju
nova napredovanja i nova dos-tignu- da
cjelokupnog talijans-kog
pokreta. Smatramo da se
tim putem, demokratskim i mir-nl- m,
danas moze u Italiji na-predev- ati
prema socijalizmu.
Medjutim, talijanski put u so-djoliza- m,
kako ga mi naziva-m- o,
ma koliko bio relativno
uzevil miran, u svakom de slu-&j- u
dovesti do niza surovih
ktotnih bitaka u toku kojih de
mate morati uloziti velike na-por- e
i podnijeti zrtve da bi do-ve- le
lioliju na novi put, da bi
potttpeno osvojile vlast i iz-grod- ile
socijalizam.
Pitanje: Koje uvjete smatrate
potrebnim za prijelaz Italije u
socijalizam?
Odgovor: U prvom redu, po-treb- na
je maksimalna mobili-2dcij- a
i organiziranost rodnid-ki- h
masa i svih narodnih i de-mokrats-kih
snaga, zainteresi-rani- h
za stamanje monopolist!-2k- e
vlasti i za obnovu i napre-da- k
talijanskog drultva; drugo,
potrebni su maksimalna bor-beno- st
i jedinstvo tih snaga;
trede. treba u toku cjelokupne
bofbe za ispunjenje radnidkih
i narodnih zahtjeva stvarati sve
sire borbene koalicije i konad-n- o
trtpostaviti novi blok druSt-veni- h
i politickih snaga, dovo-Ijn- o
snaian da dovede do ost-varen- ja
nuzne strukturalne re-for- me
koja de cjelokupno tali-jons- ko
druitvo postaviti na no-vo
pfivrednu i politidku osnovu
I usmjeriti njegov put prema so-djalistidk- om
preobraiaju.
Pitanje: Kako zamiiljate po-stoja-nje
viSepartijskog sistema
u sodjalistidkom druStvu? Ka-kv- a
bi bila funkcija drugih par-tij- a
u torn druStvu?
Odgovor: Ne radi se sad o
tome da zamiSljamo poloiaj,
funkcije i odnose razliditih
partija u novoj stvarnosti sut- -
roSnjice; ne radi se uopde o to
me da se zamiSIja ili izmiSIja
bilo kakav sisfem politidkih od- -
nosa u koje bi onda treba lo sa-pe- ti
politidki i socijalni razvitak
novog druStva. Novi sistem od-no- ia
izmedju razliditih druSt-veni- h
i politickih snaga odredit
ce se u samoj borbi, dakle, u
formiranju onog sto mi nazi-vam- o
novim blokom koji treba
da ostvari sve reforme sadaS-nji- h
politickih i drustvenih stru-ktur- a
i da pokrene socijalisticki
preobraza talijanskog drustva.
Sto se tiCe pitanja vi5e partija,
mi se drzimo Programatske de-klarac- ije
koju je prihvatio nas
VIII kongres: "Nema nikakvog
prindpa koji bi iskljuCivao pos-tojan- je
vi?e partija u zemlji i
na vlasti za vrijeme izgradnje
socijalistiJkog druitva i slobo-dn- o
suocavanje razlicitih ide-ologija- ."
Pitanje: Pri pretpostavci za
ostvarenje socijalizma parla-mentarni- m
putem kakve su per-spekti- ve
za ucvricenje njegove
pobjede uz mogu£nost da se u
parlamentarnom slstemu parti-ja
nadje u manjini?
Odgovor: Smatram da iz
svega Sto je dosad receno do-volj- no
jasno proizlazi da se o-- vo
pitanje krece izvan nase
koncepcije talijanskog puta u
socijalizam. la nala koncepcija
nema niceg zajedniCkog s bu-dalasti- m
shvadanjima da je
moguc"e uvesti socijalizam gla-sanje- m
u parlamentu. Rekli smo
i ponavljamo da je talijanski
put u socijalizam put masov-n- e
borbe i revolucionarnih do-stignu- ca
u toku kojih je "mo-gud- e
razviti demokratske insti-tuci- je
kao efektivni temelj rezi-m- a
Sto te, suzbijajudi prevra-tniCk- e
pokuSaje monopolistic-ki- h
grupa i suzavajuci osnovu
njihove modi, napredovati pre-ma
socijalizmu". "Parlament
moze i treba da izvrJava akti-vn- u
funkciju, bilo u demokrats-ko- m
i socijalistiCkom preobra-zaju
zemlje, bilo u novom so-cijalistick- om
druStvu, pod uv-jeto- m
da se uza nj mogu i mo-raj- u
razviti oblici direktne de-mokrad- je
koji de osigurati da-Ijn- ji
razvitak i superiomost so-cijalisti- dke
demokracije" i "do-laza- k
nove vladajude klase u
dijem de krilu radnidka klasa
biti odludujuca snaga". Odigle- -
UCXOSTI O КОЈ1МЛ
CHEDDY
Britanska Giana jedina je
zemlja na svietu koju vodi je-da- n
Bradni par — on kao Jef
vlade, ona kao sef vodede stra-nk- e.
To su Cheddy Jagan [Ce-- di
Dzagan), predsjednik vlade
u Georgetownu i Janet (Dzenet)
Jagan, generalni sekretar Pro-gresiv- ne
narodne stranke.
Ovih dana izbila je nova za-tegnut- ost
u Gijani, izvanredno
sianje kao protuakdja na strajk
sindikata koji su (Jagan kaze:
podstaknuti izvana) iskoristili i
protest protiv projekta zakona
o radnim odnosima za akciju
dije je dlj, kako kaze Jagan,
protuustavan— --obaranje vlade.
Cheddy i Janet JOj.on odludili
su da i u toj situaciji ostanu
zajedno iako je on treba o da
govori u UN — kao sto su bili
zajedno u svim teJkim i sretnim
frenudma svog 25-godi5n- jeg
zajednidkog livota. Kljud tog zi-vota
— kao i sadasnje nape-tost- i
— treba traiiti u prollos-t- i
i Jaganovih i Gijane.
Rodjen prije 47 godina u si-romas-noj
indijskoj obitelji (do-veden- e,
poput mnogih drugih,
iz Azije na rad na britanskim
posjedima u Gijani), sin Sofera,
Cheddy Jagan radio je kao dije-t- e
na plantazama joi prije nego
5to je, uz mnogo muke i samo-prijegor- a,
stekao osnovno ob-razova-nje
i zavriio srednju sko-l- u
u Georgetownu. Odrastao
medju ljudima koji su poluglad--
dno je, dakle, da u takvim uv-jetima
napredovanja prema so-cijalizmu
znadi ostvarenje kor-[enito- g
druJtvenog i politidkog
preobrazaja, stvaranje realno-st- i
koja de biti toliko razlicita
od danasnje da drugi dio pos-tavljeno- g
pitanja ima isti smi
sao kao kad bi netko pitao je
li danas moguce parlamentar-ni- m
glasanjem izvrsiti povratak
od kapitalistidkog rezima na fe-udal-ni.
Pitanje: Kakav je va5 sud o
ishodu izbora?
Odgovor: NaS je sud izrazito
pozitivan. Smatramo izborne
rezultate velikom pobjedom na-se
partije i ozbiljnu narodnu
potvrdu pravilnosti na$e poli-tike.
U cjelini, izborni rezultati
pokazuju opde pomicanje bira-cko- g
tijela ulijevo, ne samo
zbog velikog napredovanja
komunista, vec i zbog cinjenice
da prvi put zbroj komunistidkih
i socijalistidkih glasova prema-?uj- e
demokrSdanske.
No, ovaj put, za razliku od
svih dosadainjih izbora, Socija-listidk- a
partija nije zajedno s
KPI postala korisnik pomica-nj- a
birackog tijela ulijevo. O-vo- m
su dinjenicom mase otvore-n-o
osudile politiku koju su u
posljednje doba poveli auto-nomistid- ki
lideri Socijalistidke
partije prema Demokrlcanskoj
stranki i, osobito, prema KP i
jedinstvu radnika 1 naroda.
Jadanje Liberalne stranke zna-di
samo da su se oko nje pola-rizira- li
glasovi desnice nakon
sloma monarhistidke partije.
No, politidki smisao glasanja
28. aprila nesumnjivo je nega-tiva- n
za demokridane; ono o-sudj- uje
njihovu politiku i pro-pus- te
centra-ljevic- e kao i sve
one koji su odgovorni za te
propuste. Medjutim, izborni re-zultati
jasno pokazuju da treba
odludno pomaknuti ulijevo oso-vin- u
talijanske politike koja
treba da ide dalje od centra-ljevic- e,
da ostvari efektivni i od-luc- ni
zaokret ulijevo i da, od-bacuju- di
svaki antikomunistidki
krizarski pohod i diskriminaci-ju- ,
mogudi sudjelovanje u vlasti
— kako je rekao drug Togliatti
— i onim snagama koje su se
izjasnile za KPI i koje ju slijede.
SE UOVOlil
I JANET
ni zivotanh u kolibama od bla-t- a
dok su bijeli doseljenici (0,8
posto stanovnika) drzali u ru-ka- ma
svu vlast i sva blaga bo-ga- te
zemlje, postao je borac
za slobodu i nezavisnost.
Odlucio je da najprije ito vi-5- e
naudi kako bi svom narodu
mogao ito bolje pomodi pa se,
marljiv, inteligentan i sposo
ban, probio na ameridka sveu-diliit- a
(Harward i Sjeverozapa-dno- )
gdje je studirao medicinu
diplomirao zubarstvo. U pet
godina provedenih u Sjedinje-ni- m
Drzavama prodavao je Ije-t- i
sladoled i zimi radio kao
krojad, a ono Sto je udio i nau-di- o
nije bila samo medidna.
"Za osnov svoje politidke akti-vnosti- ",
kale, "uzeo sam mar-ksistid- ku
ideologiju, primjenju-ju- di
je na odredjene uvjete u
svojoj zemlji."
U torn mu j mnogo pomogla
siromaSna rodnica iz predgra-dj- a
Chicago s kojom se upoz-na- o
— i olenio — za vrijeme
studija i 1943. vratio u Gijanu
gdje je najprije otvorio zubar-sk- u
ordinadju, a 1946, na ini-cijati- vu
svoje zene Janet, stvo-ri- o
Progresivnu narodnu stran-k- u
i, kasnije, sindikalni pokret
koji je trebalo da se bori pro-tiv
"Jufih sindikata" koje su
osnovali poslodavci. Upravo ti
"iuti sindikati" ostali su —
sve do danas — protivnik Ja-ganovih
i politike njihove stra
SLOBODA U SJED. DR2AVAMA
Socijalisticke
duju brze od
New York. — Prema upravo
objavljenim podacima UN, svje-tsk- a
industrijska proizvodnja
udvostrucila se od 1950. do
1961. godine. Vedi porast pro-izvodn-je
u socijalistidkim zem-Ijam- a
doveo je do njihovog ve-de- g
sudjelovanja u svjetskoj in-dustrijs-koj
proizvodnji, koji je
krajem 1961. godine iznosilo
29 posto dok je 1950 godine iz-nosilo
svega 19 posto.
Ove kao i druge dinjenice o
industrijskom razvoju sadrzane
su u izvjeitaju koji je objavio
Statistidki ured UN.
U izvjeitaju ove organizacije
UN ukazuje se na znatnu eks-panzi- ju
u industrijskoj proizvo-dnji
socijalistidkih zemalja dla-nic- a
SEV-- a koje su u velikoj
mjeri pridonijele porastu svje-tsk- e
industrijske proizvodnje.
Dok je stopa porasta industrijs-ke
proizvodnje u ovim zemlja-m- a
bila 11,7 posto u ostalom
dijelu svijeta u cjelini ona se
JAGAN
nke koa je zemlji obedala mz
progresivnih reformi.
Programom stranke bila je
predvidjena pravedna raspo-djel- a
zemlje seljadma, sodjal-n- o
osiguranje, preuzimanje
Skola u drzavnu kontrolu i, prije
svega, nezavisnost britanske
kolonije Gijane. S tim progra-mom
Progresivna stranka pos-tigl- a
je 1953. veliku izbornu
pobjedu.
Ved u rujnu 1953. medjutim,
veliki Strajk radnika industrije
Sedera (danas: 25.000) potre-sa- o
je Gijanu. Britanski guver-ne- r
suprotstavio se radnicima,
Jagan se suprotstavio guverne-ru- ,
Britanija je ukinula ustav
Gijane, a Jaganovi napustili
zemlju. Vratili su se tek nakon
nekoliko godina. Jagan je po-nov- no
postao premijer i ponov-n- o
podeo da provodi program
svoje stranke, ali je ponovno
naiSao na otpor. Kapitalisti, u-groi- eni
tim programom, uspjeli
su 1962. protiv Jagana mobili-zirati
neke svoje sindikate i dio
radnika.
Na drugoj strani, SAD su od-bi- le
Gijani pomod u okviru Sa-vez- a
za napredak dok je Br-itanija
na neodredjeno vrijeme
odloiila proglaSenje nezavisno-st!
zemlje. Ovih dana pridruiio
se tome novi generalni strajk
koji je paralizirao Sederane, ru-dni- ke
boksifa, luke, ieljeznice i
aerodrome. Trgovci su zatvorili
zemlje napre-kapitalistick- ih
kretala oko 5.7 posto, osim u
Aziji gdje je udvostrudena in-dustrijska
proizvodnja.
U izvjeStaju Statistidkog ure-d- a
UN kaze se dalje da su se
zemlje zajednidkog trzilta pri-blizi- le
stopi porasta industrijske
proizvodnje socijalistidkih ze-malja
i povedale svoju proizvo-dnj- u
za 25 posto. Medjutim, o-v- e
zemlje zapadne Evrope zao-staj- u
za socijalistidkim zemlja-m- a
dlanicama SEV, koje su po-vedale
proizvodnju u periodu
19511961 za 300 posto.
Kako na Istoku tako i na Za-pad- u
teska industrija se brie
razvijala od lake industrije. Te-Sk- a
industrija je zabiljelila sto-p- u
porasta od 13,5 posto dok
se laka industrija kretala po
stopi od 9.5 posto.
Udio teske industrije u soci-cijalistidki- m
zemljama krajem
1961. godine iznosio je 10 po-sto,
dok se 1950. godine kretao
oko 65 posto.
Mkratka iz svijeta
O U Adis Ababi, glavnom
gradu Etiopie, odrzana je "vr-huns- ka
konferencija afridkih
zemalja. Zakljudeno e da se
stvari "Organizacija afridkog
jedinstva", podupre oslobodi-ladk- a
borba u Angoli, AAazam-bi- k
i drugim kolonijama, kao i
u Juznoj Africi.
в Novu tolijantku vlodu po-kuia- va
da sastavi sekretar De-mokrsdan-ske
stranke Aldo Mo-ra.
Njegov kurs je neito desniji
od Fanfanijevog.
U Argentini je zabranje- -
na Komunistidka partija.
Ф Papa Ivan XXIII je teSko
bolestan,- - drzi se da ima raka.
Predsjednik Prezidijuma
Vrhovnog Sovjeta SSSR Leonid
Breznjev udinit de sredinom no-vemb- ra
sluibeni posjet Iranu.
Kina je povratila Indiji joS
3.200 zarobljenika. Ovo je dva-naes- ti
i posljednji kontingent
vojnika koji su zarobljeni za
vrijeme borbi na obroncima Hi-mala- je.
U Bagdadu je strijeljano
1 1 oficira optulenih da su se
suprosfavljali prevratu 8. feb-ruar- a
i da su pokuSali da odu-vaj- u
Kasemov rezim. Istovreme-n- o
je uhapSeno 60 viSih oficira
i 120 civilnih funkdonera. (Pre-ma
nekim vijestima, faSisfidki
upravljadi Iraka pobtli tu dosad
18.000 komunista.)
dudane, britanske trupe posta-vil- e
mitraljeze na uHce, a Ja-gan
proglasio izvanredno sta-nj- e.
Pretenzije Ota Habsburga
Zaista zvuJi kao i nonsens
bez presedana u savremenom
svetu da se austrijsko, a isto
tako i evropsko javno mnenje,
pogotovu u zemljama koje su
susedi Auitrije, mora da bavi
i takvim pitanjem kao Sto je
povratak u Austriju Ota Habz-buriko- g,
da se time bavi u vre-m- e
kad se nad Evropom i uo-pS- te
u svetu pojavljuju mnogo
vainija i hitnija pitanja, kao
1 Sto su mir, bezbednost i pros-- I
peritet zemalja. Na ialost, taj
na oko "naivan" prohtev toga
bivSeg monarhistiikog izdani-k- a
i pretendenta na jedan ved
odavno i ved za svagda sruSe-- ni
presto, obuzima austrijsku i
evropsku politidku javnost ne-koliko
poslednjih godina, izgle-d- a
sve ja?e i sve upornije.
Oto HabzburSki, sin posled-- t
njeg cara, nalazi se sada sa
svojom mnogobrojnom porodi- -
com u izgnanstvu u Zapadnoj
NjemaJkoj. Njegov otac Karl
bio je primoran da abdicira na
kraju prvog svetskog rata. Tom
prilikom, 3. aprila 1919. godi
ne, u Austriji je donet i tzv. Za
kon o habzburgovcima, po ko--
me je pripadnicima te dinastije
zabranjen povratak u zemlju i
po kome je izvrSena konfiskaci-j- a
habzburSke imovine u korist
Republike Austrije. Od zabra-n- e
povratka u Austriju izuzeti
su samo on! dlanovi dinastije
koji se odreknu vladarskih pro-v- a
i izraze lojalnost Austrijskoj
Republic!.
Kakvi su, medjutim, planovi
Ota HabzburSkog danas, detr-des- et
detiri godine posle dono-Sen-ja
toga zakona, I kakav
plan priprema on u vreme kad
nezavisna i demokratska Austri-ja- ,
koja je dlanom 10. Driavnog
ugovora od 1955. godine preu-zel- a
obaveze iz pomenutog za-kona,
ima i te kako odgovornu I
moie da ima joS odgovorniju u-lo- gu
u obezbedjivanju trajnog
mira u svem srednjoevropskom
podruiiju, u Evropi i u svetu uo-pSt- e?
Oto HabzburSki uputio je joS
krajem 1958. godine pismo ta-daSnj- em
austrijskom predsedni-k- u
vlade Julijusu Rabu u kome
je traiio da mu vlada odobri
povratak u zemlju. Tom prilikom
premijer Rab je izjavio da se on
moie vratiti u Austriju pod us-lovo- m
da se odrekne prava na
presto. Habzburg je to, medju-tim,
uslovio kategoridnim zahte-vo-m
da mu se obezbedi puna
sloboda politidke aktivnosti u A-ustr- iji,
ali je isto tako posta-vi- o
i zahtev da se njemu i nje-gov- oj
porodici vrati konfiskova-n- a
habzburSka imovina, dija vre-dno- st
iznosi osamnaest milijardi
dinara, i to poSto bi se odbili svi
porezi i sve takse.
Politidka javnost u Austriji se
na tome podelila. Poslanici Na-rodne
stranke iele da se celo to
pitanje postavi kao pravni prob-lem
i prepusti pravnicima i su- -
dovima, smatrajudi da Oto Hab
zburSki treba da dobije pravo da
se vrati u Austriju s tim da potpi--
Se izjavu lojalnosti i odrekne se
pretenzija na presto. Poslanici
Narodne stranke takodje stoje
na stanoviStu da Habzburgu tre-ba
vratiti I konfiskovanu imo-vin- u.
Socijalisti su se tome odludno
suprotstavili, tvrdedi da to ni-je
pitanje o kome sud moie do-ne- t!
odluku samo na osnovu iz-ja- ve
Ota HabzburSkog, ved da
cela stvar ima dubok i daleko-seia- n
politidki znadaj. Odluka
o povratku Ota HabzburSkog u
zemlju, prema stavu socijalista,
ne moie se doneti samo po
formalno-pravno- m osnovu, ne-go
se mora ceniti i na osnovu
njegove aktivnostii izvan Aust-rije,
aktivnosti koja sasvim ja-sno
govori o njegovim megalo-manski- m
politidkim aspiracija-m- a
i planovima koje ima na-me- ru
da ostvari po povratku u
zemlju.
O svemu tome, uostalom,
govori sam Oto HabzburSki.
"Ako se vratim i postanem o- -
bidan gradjanin", kale on,
"kode me sprediti da se borim
za ostvarenje mojih ideja i koji
de zakon odvratiti austrijske
gradjane da me izaberu za ca-rol"
Ovaj Habzburgovac, koji u
svojoj 51. godini iivi u izandja-lor- n
politidkom ruhu i istorijski
odavno prevazidjenim i sruSe-ni- m
koncepcijama, otvoreno,
medjutim, iznosi svoje megalo-mansk- e
aspiracije: "Pre svega,
raditi na ujedinjenju evropskih
driava, na jednoj evropskoj
konfederaciji", u koju njegove
pristalice u samoj Austriji uklju-duj- u,
pored Austrije, — "Ma-djarsk- u,
CeSku Hrvatsku i sve
bivSe krunske zemlje".
Prema tome, plan Ota Hab-zburSkog
je jasan — obnova
austrougarske monarhije, cars-k- e
imperije koju je istorija ne-povra- tno
sruSila pre blizu pola
veka.
Vest! iz kojih se vidi da je
povratak Ota HabzburSkog po-no- vo
aktuelan u austrijskom
politidkom iivotu, svakako ne
mogu ostaviti u spokojstvu e-vro- psku
javnost, narodito, ka-ko
smo naglasili, javnost u ze-mljama
koje se granide sa Au-strijo- m.
Razume se, ne iz straha
od obnavljanja austrougarske
monarhije, jer je to u danaS-nj- oj
druStveno-politidk- oj konste-laci- ji
u Evropi i u svetu nemo-gud- e
kao istorijski apsolutno
prevazidjena i apsurdna forma
driavne zajednice. Ne postoji
niko u svetu ko bi takvu ideju
podriao, zaista niko do neSto
pristalica koje ima Oto Habz-burSki
u Austriji.
A upravo to je ono Sto nas
zabrinjava, dinjenica, naime,
da je u Bedu dolazilo do demo-nstraci- ja
prohabzburSkih ele-mena- ta,
dinjenica da u demo-kratsk- oj
i nezavisnoj Austriji
joS uopSte ima takvih eleme-nat- a.
Povratak Ota HabzburS-kog
u Austriju, makar I kao "o-bidno- g"
gradjanina koji bi pot-pis- ao
deklaraciju kojom bi se
odrekao prestola ali bi dobio
pravo na politidku delatnost,
— ved bi sam po sebi bio o-pas- an.
Sa vradenom konfisko-vano- m
imovinom, s kojom bi
odjednom postao najvedi vele-posedn- ik
u Austriji, Oto Habz-burSki
bi bio i te kako u mo-gudno- sti
da bude politidki ak-tiva- n.
A ta aktivnost njegova i
njegovih pristalica ne bi bila
niSta drugo do jadanje monar-histidki- h
elemenata u Austriji,
do formiranje politidke linije A-ust- rije
koja ne bi bila u skladu
sa njenim neutralnim statusom
i sa Driavnim ugovorom kojim
je, kako rekosmo, Austrija pre-uze-la
na sebe obaveze iz Zako-na
o habzburgovcima 1919.
godine. Nesumnjivo bi se tak-vo- m
situacijom stvorilo iariSte
novog nespokojstva i netrpelji-vos- ti
kako u samoj Austriji ta-ko
i oko nje. Umesto da i dalje
u Evropi igra ulogu neutralne,
demokratske i miroljubive zem-lje,
koja se pre svega bavi o- -
nim Sto doprinosi njenom pros-peritet- u,
Austrija bi doSIa u po-loi- aj
da sa tim svojim nepotre-bni- m
politidkim balastom pore-me- t!
svoje zaista dobre odnose
koje sada ima sa evropskim
susedima i partnerima i da mo-id- a
postane politidki problem
u Evropi.
Svesni upravo takve opas-nost- i,
austrijski socijalisti se i
protive nastojanjima Ota Hab-zburSkog
da se vrati u zemlju,
I onim elementima koji to po-driav- aju
otvoreno ili prikrive-no- !
On! umnogome mogu utica-- ti
na Upravni sud da ne do-ne- se
eventualnu odluku o pov-ratku
Ota HabzburSkog, jer u
sadaSnjem ledkom Parlamentu
on! imaju 76 narodnih poslani-k- a,
svega pet manje od Naro-dne
stranke, a na nedavnim
predsednidkim izborima pobe-d- u
je odneo socijalistidki kan-did- at
Serf. Odigledno je, dakle,
da i od stava socijalista moie
umnogome da zavisi konadan
rasplet ovog austrijskog politi-dkog
problema. V. Santid
|